گێڕانه‌وه‌ی ژنان و کچان بۆ کوردستان و ونکردنی پاسپۆرتیان، له‌لایه‌ن مێرد و باوکانه‌وه‌‌… دیارده‌یه‌کی بەربڵاوە

38

که‌یسێکی تری سەنتەری نینا…
شنه‌ کچێکی گه‌نجه‌ و وه‌ک زۆرێک له‌ ژنانی کورد و رۆژهه‌ڵاتی ناوه‌ڕاست له‌ رێگای هاوسه‌رگیرییه‌وه‌ هاتۆته‌ سوید. شنه‌ له‌ سه‌ره‌تای 2012 هێندێک کێشه‌ی له‌گه‌ڵ هاوسه‌ره‌که‌ی هه‌بووه‌ و به‌سه‌ردان گه‌ڕاونه‌ته‌وه‌ کوردستان بۆ ئه‌وه‌ی سه‌ردانێکی ماڵه‌ باوکیان بکه‌نه‌وه‌و، به‌ڵکو له‌وێش بتوانن زیاتر بیربکه‌نه‌وه‌ و به‌ کۆمه‌کی که‌سوکار بتوانن کێشه‌کانیان چاره‌سه‌ر بکه‌ن. له‌وێ مێرده‌که‌ی ده‌ست به‌سه‌ر پاسپۆرتی شنه‌ داده‌گرێ و پێی ده‌ڵێ: “ئه‌گه‌ر لێم جیابیته‌وه‌ مافت نیه‌ بێیته‌وه‌ سوید، چونکه‌ به‌هۆی منه‌وه‌ هاتووی بۆ سوید”. دیاره‌ ئه‌م ژنه‌ هاوڵاتی سویدییه‌و‌ پێویستی به‌ مێرده‌که‌ی نیه‌ بۆ ئه‌وه‌ی له‌ سوید بمێنته‌وه‌ به‌ڵام وه‌ک خۆی ئاماژه‌ی پێده‌کات پاسه‌ سویدیه‌که‌ی له‌لایه‌ن مێرده‌که‌یه‌وه‌ داگیرکراوه‌ و بۆیه‌ ناتوانێت بگه‌رێته‌وه‌ بۆ سوید”.

شنه‌ له‌ کوردستان به‌جێده‌هێڵدرێت و نازانێ چی بکات، له‌ هه‌مانکاتدا له‌گه‌ڵ ده‌وروبه‌رو ماڵی باوکیدا کێشه‌ی بۆ پێک دێت، که‌ پێیان وایه‌ ئه‌و پیاوه‌ به‌بێ هۆ نیه‌ ئه‌و ژنه‌ی بردوه‌ته‌وه‌و له‌وێ به‌جێیهێشتوه‌، به‌هۆی ئه‌وه‌شه‌وه‌ ده‌که‌وێته‌ به‌ر تان وتوانجی که‌س و کار، و ناتوانێ ژیانی ئاسایی خۆی بکات. ته‌نیا که‌سێک که‌ ده‌توانێ په‌یوه‌ندی پێوه‌بکات‌‌ راوێژکاری کۆمه‌ڵایه‌تی قوتانخانه‌که‌یه‌تی له‌ سوید و کێشه‌کانی خۆی بۆ باس ده‌کات. جگه‌ له‌وه‌ش له‌ رێگای شه‌ڵته‌رێکی ژنانه‌وه‌ له‌ سلێمانی سەنتەری نینای پێده‌ناسێنن و له‌م رێگایه‌وه‌ ده‌یه‌وێ هاوکاری وه‌ربگرێ بۆ ئه‌وه‌ی بگه‌رێته‌وه‌ بۆ سوید. کاتێک شنه‌ په‌یوه‌ندی به‌ ئێمه‌وه‌ کرد له‌ بارێکی ده‌رونی زۆر داڕوخاودا بوو، وتی: ” ژیان بۆ من له‌ کوردستان زۆر زه‌حمه‌ته‌، جگه‌ له‌وه‌ی که‌ به‌ شیوه‌یه‌کی گشتی هیچ جۆره‌ ئازادییه‌کم نیه‌، به‌ شیوه‌یه‌کی تایبه‌تیش له‌ژێر فشارێکی زۆری ده‌وروبه‌رو که‌س وکاردام و هه‌میشه‌ له‌ دڵه‌ڕاوکێو ترسدام، که‌ شتێکم لێنه‌که‌ن و خوازیارم به‌زوترین کات بگه‌ڕێمه‌وه‌ سوید”.

هاوئاهه‌نگکه‌ری سەنتەری نینا هه‌ڵاڵه‌ رافع له‌سه‌ر که‌یسی ئه‌م کچه‌ وتی: ” ئه‌م جۆره‌ که‌یسانه‌ زۆر روو له‌ ئێمه‌ ده‌که‌ن و ئێمه‌ زۆربه‌ی جاره‌کان توانیومانه‌ ئه‌و ژن و منداڵانه‌ بگێرینه‌وه‌ بۆ سوید که‌ لەلایه‌ن مێرده‌کانیانه‌وه‌ براونه‌ته‌‌وه‌ بۆ کوردستان، که‌ هه‌ندێکیان له‌م جۆره‌ که‌یسانه‌ن و هه‌ندێکیان بۆ مه‌به‌ستی به‌شودانی زۆره‌ملێی کچه‌کانیانه‌”. رافع له‌سه‌ر چۆنیه‌تی ئیشکردنیان بۆ ئه‌م که‌یسه‌ وتی “ئێمه‌ له‌م جۆره‌ حاڵه‌تانه‌دا دوای ئه‌وه‌ی که‌ قسه‌مان کرد له‌گه‌ڵ ژنه‌که‌، و پێمان گوت که‌ دانبه‌خۆیدا بگرێ و ئارام بێ، تا ئێمه‌ لێره‌وه‌ له‌ سوید، هه‌وڵی گه‌ڕانه‌وه‌ی ده‌ده‌ین، به‌ ئاگابونمان له‌ وه‌زعی ئه‌منی که‌یسه‌که به‌هاوکاری په‌یوه‌ندیه‌کانی کوردستان و ئێره‌‌”.

به‌پێی قسه‌کانی نوێنه‌ری سەنتەری نینا بۆ چاره‌سه‌ری ئه‌م کێشه‌یه‌، چه‌ند په‌یوه‌ندیه‌کی زۆر به‌ شه‌ڵته‌ری کوردستان و قوتانخانه‌که‌ی و ده‌زگای کۆچی سوید و سه‌فاره‌تی سوید له‌ ئێرانه‌وه‌‌ کراوه‌، تا بتوانن به‌ ئاگاداری و کۆمه‌کی ئه‌وانیش پاسی بۆ ده‌ربێننه‌وه‌و بگه‌ڕێته‌وه‌ بۆ سوید. وتیشی “دوای ئه‌وه‌ی ده‌زگای کۆچ ئاگادار ده‌کرێته‌وه‌ له‌ که‌یسه‌که‌، داوا ده‌که‌ن که‌ دۆکومێنتی پێویست هه‌بێ له‌سه‌ر هۆکاری مانه‌وه‌ی چه‌ند مانگه‌ی ئه‌م ژنه‌ له‌کوردستان، له‌به‌ر ئه‌وه‌ی کاتێک که‌سێک به‌بێ هۆ له‌وێ بمێنێته‌وه‌ کێشه‌ی وه‌رگرتنه‌وه‌ی پاسی بۆ پێک دێت، له‌به‌ر ئه‌وه‌ سەنتەری نینا به‌ نامه‌یه‌ک ده‌زگای کۆچی له‌ هۆکاری مانه‌وه‌ی ئه‌م ژنه‌ ئاگادار کردوه‌ته‌وه‌ تا به‌ زوترین کات یارمه‌تی بدرێت”.
به‌پێی وته‌ی رافع، له‌به‌ر ئه‌وه‌ی ئه‌و ژنه‌ هاوڵآتی سویده‌ مافی خۆیه‌تی بگه‌رێته‌وه‌ سوید، به‌ڵام به‌هۆی ئه‌وه‌ی که‌ شنه‌ شاره‌زایی نیه‌ له‌ چۆنیه‌تی سیسته‌م و یاسا و داموده‌زگاکانی سوید، کاره‌که‌ بۆ ئه‌و سه‌خت ده‌بێت و پێویستی به‌ زانیاری و زمانه‌ تا کۆمه‌ک بکرێت بۆ گه‌ڕانه‌وه‌که‌ی، له‌هه‌مانکاتدا ئاگاداربون له‌ ئه‌منیه‌تی ئه‌م ژنه‌ چ له‌ کاتێکدا که‌ له‌وێیه‌ یان ده‌گه‌ڕێته‌وه‌. “له‌ ئێستادا کاره‌کانی به‌ شێوه‌یه‌ک چونه‌ته‌ پێش و به‌ یارمه‌تی هه‌موو ئه‌و لایه‌نانه‌ خه‌ریکین هاوکار بین بۆ گه‌ڕانه‌وه‌ی”.

ئا: سەنتەری نینا